PHÂN TÍCH ĐÁNH GIÁ ĐÓNG GÓP VĂN HỌC TRUNG ĐẠI VIỆT NAM

Văn uống học tập trung đại VN trải qua 10 vắt kỷ (Từ cố kỉnh kỷ 10 – nỗ lực kỷ 19) cùng với tương đối nhiều người sáng tác nổi tiếng cùng quen thuộc như: Bà thị xã Thanh Quan, Lê Thánh Tông, Đường Chu Văn An, Nguyễn Khuyến,… tác động bự mang lại nền vnạp năng lượng học đất nước.

Bạn đang xem: Phân tích đánh giá đóng góp văn học trung đại việt nam

Cùng Sách Văn uống Học điểm qua 100 tác giả rất nổi bật trong nền Vnạp năng lượng học tập trung đại Việt Nam. 

*

Hình vẽ Trần Anh Tông trong tác phẩm Trúc Lâm đại sĩ xuất sơn thiết bị.TRÍ BẢO THIỀN SƯ (? – 19.5.1190): Họ Nguyễn, ko rõ thương hiệu, là cậu ruột danh nhân Tô Hiến Thành, người Ô Diên, đất Vĩnh Khang, ni ở trong thị xã Đan Phượng, thủ đô hà nội, ông ngộ đạo, giảng khiếp sách cho những môn đồ. Tác phẩm còn lại: Bài kệ về học thức, in trong tập Thiền đức uyển tập anh ngữ lụcPHAN HUY CHÚ (1782 – 28.5 – 1840): Nhà thơ, đơn vị sử học tập cả nước. Công trình khét tiếng duy nhất của ông là Lịch triều hiến cmùi hương nhiều loại chí bao gồm 49 quyển chia thành 10 chí nhỏng Dư địa chí, Hình nguyên lý chí, Văn uống học tập chí…, có thể coi như bộ Bách khoa toàn thư trước tiên của toàn quốc. Bên cạnh đó, ông còn tồn tại Hoàng Việt địa dư chí cùng các tập thơ vnạp năng lượng là Hoa thiều ngâm lục; Dương trình kí con kiến.NGUYỄN MIÊN BỬU (30.5.18trăng tròn – 08.3.1854): Nhà thơ, con thứ 12 vua Minh Mạng, tước Tương An Quận vương vãi. Cùng với 2 anh Miên Thđộ ẩm, Miên Trinh lập Tùng Vân thi xóm. Các tác phẩm chính: Khiêm Trai thi tập (14 quyển); Khiêm Trai vnạp năng lượng tập (2 quyển), ông còn viết những thơ Nôm cơ mà thất lạc phần nhiều.PHAN VĂN TRỊ (1830 – 22.6.1910): Nhà thơ, chí sĩ, quê huyện Bảo An, thức giấc Gia Định, nay trực thuộc huyện Giồng Trôm, thức giấc Bến Tre. Đậu Cử nhân tuy nhiên ko chịu đựng ra có tác dụng quan, nhưng mở trường dạy dỗ học tập. Tác phẩm: Thơ từ thuật (Nôm), với còn sát 100 bài xích thơ khác như Con mèo; Cái cối xay; Hột lúa; Con rận, nổi tiếng với chùm họa lại 10 bài thơ của Tôn Thọ Tường.HOÀNG KẾ VIÊM (21.7.18trăng tròn (Âl.) – 1909): Còn mang tên là Hoàng Tá Viêm, tự Nhật Trường, hiệu Tùng An, nhà văn uống, danh thần triều Nguyễn, quê phủ (ni là huyện) Quảng Ninh, tỉnh giấc Quảng Bình. Ông làm cho quan tiền mang đến chức Thượng thỏng bộ Công, Thái tử Thiếu bảo sung đại thần viện Cơ mật. Tác phẩm: Phê thi è cổ hoàn; Tiên công sự tích biệt lục; Khôn y lục; Bát tiên công gia huấn từ; Chi bỏ ra thi thảo; Vân vân vnạp năng lượng tập; An phú trấn lược. mang đến chức Thượng tlỗi cỗ Công, Thái tử Thiếu bảo sung đại thần viện Cơ mật. Tác phẩm: Phê thi trằn hoàn; Tiên công sự tích biệt lục; Khôn y lục; Bát tiên công gia huấn từ; Chi đưa ra thi thảo; Vân vân văn tập; An prúc trấn lược.LÝ THÁI TÔNG (29.7.1000 – 1054): Tên thực là Lý Phật Mã, sau đổi là Lý Đức Chính, nhỏ Thái Tổ Lý Công Uẩn, nối ngôi 27 năm, miếu hiệu là Thái Tông. Ông là vị hoàng đế sáng suốt, nối tiếp Phật học tập. Tác phđộ ẩm còn lại: Hình thư (sử, 3 quyển), một bài kệ chxay trong Tthánh thiện uyển tập anh ngữ lục.HƯNG ĐẠO ĐẠI VƯƠNG (1226? – 03.9 (đôi mươi.8 âl).1300): Tên thật là Trần Quốc Tuấn, danh tướng vào lịch sử hào hùng VN, bên văn uống bao gồm luận cùng với áng Hịch tướng sĩ bất hủ, quê ở đậy Thiên Trường (ni là thức giấc Nam Định. Ông cũng chính là người sáng tác cỗ Binh thư yếu đuối lược cùng Vạn Kiếp tông túng thiếu truyền thư (đã thất lạc).
*
Hưng Đạo hoàng thượng. Ảnh: Tri thức VNTRẦN MẠNH (04.9.1300 – 10.3.1357): Nhà thơ, vua thiết bị 5 nhà Trần, miếu hiệu là Minc Tông, sinh trên Thăng Long, quê phủ Thiên Trường, Nam Định. Ông ở ngôi 15 năm, làm cho Thái thượng hoàng 28 năm. Tác phẩm: Minh Tông thi tập, bị thất lạc những, nay chỉ còn lại khoảng chừng 25 bài bác, được chnghiền trong Việt âm thi tập.TRẦN TẾ XƯƠNG (10.8.1870 – 29.01.1907): Tên knhị sinc là Trần Duy Uim, sau thay đổi Trần Cao Xương, rồi Trần Tế Xương, công ty thơ trào phúng xuất sắc, danh tiếng với tên thường gọi Tú Xương, quê ngơi nghỉ buôn bản Vị Xuim, thị trấn Mỹ Lộc, thức giấc Nam Định. Thơ ông in rải rác rưởi bên trên các báo, trong tương lai được tập hợp trong Thơ Trần Tế Xương.NGUYỄN DU (03.01.1766-(1765?) (16?)18.9.1820): Nhà thơ. Năm 1965, ông được UNESCO tôn vinch là Danh nhân Văn hóa trái đất. Tác phẩm chữ Nôm với chữ Hán Truyện Kiều; Văn tế sinh sống hai cô nàng Trường Lưu; Vnạp năng lượng tế thập một số loại bọn chúng sinh; Tkhô nóng Hiên thi tập; Bắc hành tạp lục….TRẦN THÁNH TÔNG (25.9.1240 – ?.6.1290): Tên thật là Trần Hoảng, có tác dụng vua 21 năm, có công Khủng vào cuộc binh đao chống giặc Ngulặng Mông. Tác phẩm: Cơ chiên lục; Di hậu lục; Hoàng tông ngọc điệp; Trần Thánh – tông thi tập.CHÂN KHÔNG THIỀN SƯ (? – 05.10.1100): Tên thiệt là Vương Hải Thiềm, quê xã Phù Đổng huyện Tiên Du, Tỉnh Bắc Ninh, ni ở trong thủ đô hà nội. Ông làu thông sử sách, phân tích đạo Phật một giải pháp ulặng rạm, giảng tởm Pháp hoa trong cung vua Lý Nhân Tông. Tác phđộ ẩm còn lại: một bài bác kệ Diệu phiên bản.TRẦN HOẢNG (13.10.1240 – 03.6.1290): Nhà thơ, vua thứ hai triều Trần, quê phủ Thỉên Trường ni thuộc huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định. Ông tất cả công lớn trong hai cuộc kháng chiến kháng Nguyên Mông lần trang bị nhì và vật dụng bố. Tác phẩm: Di hậu lục; Cơ cầu lục; Thiền tông liễu ngộ ca; Pđợi ngưu; Chỉ giá minh. Đáng để ý tốt nhất là bài xích Hạnh Thiên Trường hành cung.NGÔ THÌ SĨ (15.7.1726 – 22.10.1780): Nhà thơ, bên sử học, trường đoản cú Thế Lộc, hiệu Ngọ Phong, quê huyện Thanh Oai ni nằm trong Tkhô giòn Trì, thủ đô hà nội. Ông là cha của Ngô Thì Nhậm, Ngô Thì Chí, Ngô Thì Trí, Ngô Thì Hương các là mọi danh sĩ, nhà thơ, đơn vị văn. Tác phẩm: Việt sử tiêu án; Anh ngôn thi tập; Quan lan thi tập; Tkhô cứng động tập; Khuê ai lục; Cách tệ sách…MẠC THIÊN TÍCH (19.4.1706 – 01.11.1780): Nhà thơ, đại quan liêu thời chúa Nguyễn, tước Tông Đức hầu. Là người học rộng, tài năng văn thơ, ông vẫn lập thi làng mạc Chiêu Anh các. Tác phẩm: Hà Tiên thập vịnh; Thú Đức hiên tđọng cảnh; Hà Tiên quốc âm thập vịnh; Lư Khê ung dung điếu.LÊ HỮU TRÁC (12.11.1720(*) – 1791): Còn có tên là Lê Hữu Huân, hiệu Hải Thượng Lãn Ông, danh Nho và danh y, quê ở Đường Hào, thức giấc Thành Phố Hải Dương (ni là thị trấn Yên Mỹ, Hưng Yên), nhưng lại đa số cuộc sống sinh sống nghỉ ngơi thị trấn Hương Sơn, TP.. Hà Tĩnh. Ông vẫn xây đắp được một nền y học tập dân tộc toàn vẹn về giải thích, phương pháp điều trị, giải pháp cần sử dụng dược trang bị nước ta. Tác phẩm: Thượng kinh ký sự; Y lý thâu nhàn; Hải Thượng y tông trọng điểm lĩnh; Y hải câu nguyên…
*
Lê Hữu Trác rưởi. Ảnh: VTC NewsĐẶNG XUÂN BẢNG (18.7.1828 – 07.12.1910): Nhà vnạp năng lượng, dịch trả, bên sử học tập, quê phủ Xuân Trường, nay là thị xã Xuân Thuỷ, tỉnh giấc Tỉnh Nam Định. Ông gồm khối lượng trước tác khá lớn: về sử học: Sử học di khảo; Việt sử cưng cửng mục huyết yếu đuối,… về văn uống học: Tulặng Quang thức giấc phú; Nam Pmùi hương danh đồ dị khảo; Nhỏng Tuyên ổn thi tập; Thiện tại Đình Khiêm Trai văn tập…PHẠM QUÝ THÍCH (25.12.1760 – 16.5.1825): Tự Dữ Đạo, hiệu Lập Trai, biệt hiệu Thảo Đường Cư sĩ, đơn vị thơ, nhà giáo, danh sĩ cuối đời Hậu Lê quãng đời đầu Nguyễn. Quê thị xã Đường An, tủ Thượng Hồng, ni nằm trong tỉnh Thành Phố Hải Dương, tất cả làm cho quan tiền một thời hạn, tước Thích An hầu. Tác phẩm: Thảo Đường thi nguyên ổn tập; LậpTrai văn tập; Thiên Nam long thủ liệt truyện; Chu dịch vấn đáp toát yếu…CHU VĂN AN (25.8.1292 – 12.1370): Nhà vnạp năng lượng, công ty giáo dục toàn quốc thời Trần, danh tiếng thẳng thắn, huyết tháo, biểu lộ rõ ràng nhất trong Thất trảm sớ. Các tác phẩm khác: Tiều ẩn thi tập; Tiều ẩn quốc ngữ thi tập; Tứ thỏng thuyết ước; Giang đình tác; Nguyệt tịch bộ Tiên Du sơn tùng kính; Thứ đọng vận khuyến mãi ngay Thủy Vân đạo nhân; Xuân đán…ĐỖ PHÁP THUẬN (915 – 990): Tthánh thiện sư cùng công ty thơ, chưa rõ quê tiệm. Ông bao gồm kỹ năng thông thái cùng tài văn uống thơ, vẫn tích cực và lành mạnh khung phò triều Tiền Lê nên được phong Pháp sư. Bài Quốc tộ (Vận nước) của ông là bài xích thơ nhanh nhất có thể bắt đầu đến văn uống học tập viết toàn quốc thời kì tự nhà. Chiếu dời đô (1010: 1000 năm ra đời): Văn phiên bản chiếu chỉ vày vua Lý Thái Tổ tự tay viết cùng ban hành để gửi kinh thành của nước Đại Cồ Việt từ Hoa Lư ra thành Đại La (Hà Nội ngày nay). Bài vnạp năng lượng 214 chữ danh tiếng do chân thành và ý nghĩa với tính năng quan trọng của chính nó.NGUYỄN NGUYÊN ỨC (1080 – 07.6.1151): Nhà vnạp năng lượng, tnhân hậu sư, pháp danh Viên Thông, fan hương Cổ Hiền nay trực thuộc thức giấc TP Bắc Ninh, sau chuyển về thành Thăng Long. Ông là bạn có tài năng, được vua bên Lý phong đến chức Hộ quốc sư. Tương truyền, ông bao gồm rộng 1000 bài bác thơ phú, tập đúng theo trong Viên Thông thi tập, tuy nhiên phần lớn bị thất truyền.TÍN HỌC THIỀN SƯ (? – 1190): Họ Tô, không rõ tên, Tín Học là pháp hiệu, fan buôn bản Chu Minch, che Thiên Đức; trụ trì cvào hùa Quang Đính trên núi Không Lộ (Sơn Tây), nay thuộc Hà Thành. Tác phẩm còn lại: Bài kệ Sơn lâm hổ báo, chép trong tập Thiền hậu uyển tập anh ngữ lục.TRẦN TUNG (1230 – 1291): Còn hotline là Tuệ Trung Thượng sĩ, bên tthánh thiện học, bên thơ, con cả Trần Liễu, anh Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn, có công to trong cả tía cuộc kháng chiến phòng Nguyên ổn Mông. Ông được phong tước Hưng Ninh vương. Thơ ông viết bằng giờ đồng hồ Hán, được tập phù hợp lại trong Thượng Sĩ ngữ lục.LÊ VĂN HƯU (1230 – 09.4.1322): Sử gia, đơn vị vnạp năng lượng, danh sĩ đời Trần Thái Tông, quê Đông Sơn, trấn Tkhô nóng Hoá, nay là huyện Thiệu Hoá, thức giấc Tkhô hanh Hoá. Ông đỗ Bảng nhãn năm 1247, có tác dụng quan lại mang đến chức Thượng thỏng cỗ Binch, tước Nhân Uyên hầu. Tác phđộ ẩm khét tiếng độc nhất của ông: Đại Việt sử cam kết.PHẠM NGŨ LÃO (1255 – 1320): Nhà thơ, danh tướng mạo thời Trần, văn uống võ toàn tài, quê huyện Đường Hào (sau gọi Mỹ Hào), nay thuộc thị xã Ân Thi, tỉnh Hưng Yên. Tác phẩm bao gồm Thuật hoài (Tỏ lòng, chxay vào Toàn Việt thi lục); Khóc Hưng Đạo vương (chép trong Thần tích làng mạc Phù Ủng).ĐỖ KHẮC CHUNG (1247 – 1330): Còn Hotline là Trần Khắc Chung, bên thơ, danh thần đời Trần, quê sống Giáp Sơn, nay là thị trấn Kinch Môn, thức giấc Hải Dương, tất cả công bự vào cuộc binh đao kháng quân Nguyên, được ban chúng ta vua, có tác dụng tới chức Thiếu sư. Tác phẩm: 2 bài thơ Vịnh cúc I và II.ĐOÀN NHỮ HÀI (1280 – 1335): Nhà vnạp năng lượng, danh thần đời Trần, quê huyện Trường Tân, ni ở trong thị trấn Gia Lộc tỉnh Thành Phố Hải Dương, có tác dụng quan tiền mang đến Hành khiển Khu mật viện, lúc mất được truy hỏi phong Thượng đẳng Phúc thần. Tác phđộ ẩm còn lại: Nghĩ Anh Tông ngọc hoàng tạ Thượng hoàng biểu.TRẦN MINH TÔNG (1300 – 1357): Tên thiệt là Trần Mạnh, làm vua 15 năm (1314 – 1329). Tác phẩm: một số thơ (vnạp năng lượng, sử) vào Trần triều chũm phả hành trạng; Trần Minh-tông thi tập (chxay trong Toàn Việt thi lục).NGUYỄN TRUNG NGẠN (1289(1) – 1370): Tự là Bang Trực, hiệu Giới Hiên, làm quan liêu cho chức Đại học sĩ Trụ quốc Knhì huyện bá, tước Thân Quốc công… Tác phẩm: Giới Hiên thi tập; Hình giải pháp thư; Hoàng triều đại điển; Ma nhai kỹ công bi.TRẦN NGHỆ TÔNG (1320(2) – 1394): Tên thiệt là Trần Phủ, con trang bị ba vua Trần Minc Tông, sau loạn Dương Nhật Lễ lên làm cho vua bố năm rồi nhường nhịn ngôi cho em. Tác phẩm: Bảo hoà năng lượng điện dư bút; Trần Nghệ Tông thi tập (chnghiền trong Toàn Việt thi tập).TRẦN NGUYÊN ĐÁN (1325 – 1390): Nhà bao gồm trị, nhà thơ, là chắt Thái sư Trần Quang Khải và là ông nước ngoài Đường Nguyễn Trãi, làm quan lại đến chức Tư vật dụng, tước đoạt Cmùi hương Túc Quốc thượng hầu, quê lấp Thiên Trường, nay ở trong thức giấc Nam Định. Tác phẩm: Băng Hồ ngọc hác tập; Bách cố gắng thông kỉ.NGUYỄN BÁ TĨNH (1330 -?): Pháp hiệu Tuệ Tĩnh, nhà thơ, lương y đời Trần, quê thị trấn Cđộ ẩm Giàng, tỉnh Hải Dương. Ông đỗ Hoàng gần kề tuy thế ko ra có tác dụng quan nhưng đi tu.Ông được cử đi sứ đọng China, vua Minch phong ông hiệu Đại y tnhân hậu sư. Tác phẩm: Hồng nghĩa giác tư y thư; Nam dược thần hiệu; Tthánh thiện tông khoá hư lục.THÁI THUẬN (1440 – ?): Tự là Nghĩa Hoà, hiệu Lục Khê, tên hiệu Lã Đường, quê thị trấn Siêu Loại, nay là Thuận Thành, Bắc Giang. Ông được Lê Thánh Tông ban chỉ ra rằng Tao Đàn Phó Ngulặng soái. Tác phẩm: Lã Đường thi cảo (bao gồm 4 quyển) với còn tồn tại 157 bài thơ chnghiền vào Toàn Việt thi lục.NGUYỄN NHÂN PHÙNG (1450 – ?): Còn có tên là Nguyễn Trọng Ý, người thị xã Võ Giàng tỉnh giấc Tỉnh Bắc Ninh, công ty thơ, gồm chân trong hội Tao Đàn, được Lê Thánh Tông mang lại đổi quốc tính thành Lê Trọng Ý, làm quan lại cho tới chức Lễ cỗ Tả thị lang. Tác phẩm: Vịnh Tiêu Tương chén bát chình họa phụ (quốc âm); 19 bài xích thơ chép vào Toàn Việt thi lục.NGUYỄN HỮU NGHIÊM (1480 – ?): Nhà văn uống, bên bao gồm trị, quê thị xã Đông Nđần, này là Tiên Sơn, Tỉnh Bắc Ninh, đỗ Thám hoa năm 1508, làm quan lại triều Lê cho chức Thượng tlỗi Chưởng trọn Hàn lâm viện, bị Mạc Đăng Dung thịt. Tác phẩm: Bằng trình học hành.PHẠM THIỆU (1510 – ?): Nhà vnạp năng lượng, đơn vị chính trị, quê thị trấn Quế Dương, tỉnh giấc Thành Phố Bắc Ninh, đỗ Hoàng liền kề năm 1553, từng đi sứ Trung Quốc, làm quan tiền mang lại chức Công bộ Thượng thỏng, tước đoạt Châu Khê hầu.Tác phẩm: Thi vnạp năng lượng tấp yếu ớt.LÊ VĂN HƯU (1230 – 23.03.1322): Nhà sử học, đơn vị vnạp năng lượng, danh sĩ đời Trần, quê Đông Sơn (nay ở trong Thiệu Hoá, Thanh khô Hoá); đỗ Bảng nhãn năm 17 tuổi, được xẻ chức Học sĩ Viện Hàn lâm kiêm Giám tu Quốc sử, rồi thăng Thượng tlỗi bộ Binch. Tác phẩm chính: Đại Việt sử kí có 30 quyển, là cỗ sử lớn nhất đầu tiên nghỉ ngơi việt nam, khắc ghi đầy đủ vụ việc đặc biệt trong 15 gắng kỉ tự Triệu Vũ đế tới Lí Chiêu Hoàng. Sở sách này không còn nhưng lại sử gia Ngô Sĩ Liên phụ thuộc vào đó nhằm biên soạn bộ Đại Việt sử cam kết toàn thư.HOÀNG DIỆU (10.02.1828 – 08.3.1882): Nhà thơ, đơn vị chí sĩ yêu thương nước, trường đoản cú Quang Viễn, hiệu Tĩnh Trãi, quê Diên Phước, Quảng Nam; đậu Phó bảng năm 1853, được xẻ có tác dụng Tri huyện Tuy Phước, Bình Định, sau được thăng Tri bao phủ Lạng Giang (Bắc Giang), Án gần cạnh Nam Định, rồi Bố chủ yếu Thành Phố Bắc Ninh. Tác phđộ ẩm chính: Di biểu (tờ biểu giữ lại trước cơ hội chết) có cách gọi khác là Trần tình biểu.Hoàng Diệu. Ảnh: DKN.TVDƯƠNG KHUÊ (1839 – 06.3.1902): Nhà thơ, hiệu Vân Trì, quê Sơn Minc, tủ Ứng Hòa, ni trực thuộc Hà Nội), đỗ Tiến sĩ năm 1868, làm cho quan liêu mang lại chức Thượng thư, sáng tác nhiều bài thơ chữ Nôm làm cho lời cho những bài xích hát ca trù khét tiếng. Tác phđộ ẩm chính: Hồng hồng, Tuyết tuyết; Vân Trì thi thảo; Động Hương Tích; Gặp cô đào cũ; Thăm cô đào ốm; bộ quà tặng kèm theo cô đào Ngọ; Tặng cô đào Cúc; Ctương đối hát ngẫu hứng; …PHAN HUY ÍCH (9.01.1751 – 12.3.1822): Nhà văn uống, tên thật là Phan Công Huệ, từ bỏ là Khiêm Thụ Phủ, hiệu Dụ Am, quê làng Thu Hoạch, thị xã Thiên Lộc, ni là thị trấn Lộc Hà, thức giấc Hà Tĩnh; năm 1775 đỗ đồng Tiến sĩ, làm quan tiền mang đến Thượng thư bộ Lễ. Ông chế tác những bằng cả chữ Hán và chữ Nôm. Tác phẩm chính: Dụ Am ngâm lục tập; Dụ Am văn tập; Cúc Đường bách vịnh thi tập; phiên bản dịch Chinch prúc dìm của Đặng Trần Côn.NGUYỄN ĐÌNH CHIỂU (01.7.1822 – 03.7.1888): Nhà thơ, nhà văn hóa, một nhân giải pháp điển hình nổi bật yêu nước thương dân. Ông quê Tân Bình, Gia Định, nay là Thành phố Hồ Chí Minh; đỗ Tú tài, mở trường dạy học tập cùng bốc thuốc.

Xem thêm: Điểm Danh 5 Hội Quán Hội An H 5 Hội Quán Cổ Phải Ghé Thăm Ở Hội An

Tác phẩm chính: Lục Vân Tiên (truyện thơ); Dương Từ – Hà Mậu (truyện thơ); Chạy Tây (1859); Vnạp năng lượng tế nghĩa sĩ Cần Giuộc (văn uống tế, 1861); Ngư tiều y thuật vấn đáp (truyện thơ); Mười nhì bài bác thơ với bài bác vnạp năng lượng tế Trương Định (1864); Mười bài thơ điếu Phan Tòng (1868), Vnạp năng lượng tế nghĩa sĩ trận vong lục tỉnh giấc (1874); …LÊ TƯ THÀNH (25.8.1442 – 03.3.1497): Còn mang tên Lê Hạo; vua sản phẩm công nghệ năm ở trong nhà Hậu Lê với vương vãi hiệu Lê Thánh Tông, được xem như là thời thịnh trị tuyệt nhất vào thời gian chính sách phong con kiến việt nam. Ông cũng chính là nhà thơ mập, người sáng lập ra Hội Tao Đàn. Tác phđộ ẩm chính: Hồng Đức quốc âm thi tập; Thập giới cô hồn quốc ngữ văn; Liệt truyện tạp chí; Thánh Tông di cảo; Anh hoa hiếu trị ; …PHAN CHU TRINH (09.9.1872 – 24.3.1927): Nhà văn, đơn vị chí sĩ bí quyết mạng, từ Tử Cán, hiệu Tây Hồ, tên hiệu Hy Mã, quê Tiên Phước, Quảng Nam. Ông đỗ Phó bảng, được ngã làm cho vượt biện bộ Lễ, sau trường đoản cú quan nhằm chuyển động bí quyết mạng, công ty trương tranh đấu ôn hoà; bị bắt và đày ra Côn Đảo rồi gửi lịch sự Pháp; năm 1925 về nước hoạt động với mất sinh hoạt TP Sài Gòn. Tác phđộ ẩm chính: Đầu Pháp cơ quan chính phủ thỏng (bạn dạng điều trằn, 1906)); Tỉnh quốc hồn ca (1907 – 1922); Giai nhân kỳ ngộ diễn ca (1912-1913) Sanvấp ngã thi tập (thơ, 1925); Tây Hồ thi tập (thập thơ); …NGUYỄN TRÃI (1380 – 19.9.1442): Nhà văn uống, đơn vị chính trị, đơn vị bốn tưởng kiệt xuất, hiệu Ức Trai, quê thị xã Phượng Sơn, lộ Lạng Giang, ni ở trong tỉnh Hải Dương. Tác phđộ ẩm chính: Quân trung từ mệnh tập; Bình Ngô đại cáo; Ức trai thi tập; Dư địa chí; Chí Linh tô phú; Quốc âm thi tập; … Ức trai thi tập (1480): một trong những Tập thơ chữ Hán đặc sắc của Đường Nguyễn Trãi, được xem như là một trong số những đỉnh cao của nghệ thuật thi ca toàn nước, là mẫu mã mực của thể thơ thiên nhiên pmùi hương Đông. Tập thơ được tham khảo, tất cả 105 bài xích, sau khoản thời gian Đường Nguyễn Trãi được minch oan trong vụ án Lệ đưa ra viên.NGÔ THÌ ĐẠO (1732 – 9.1802): Nhà văn, dòng Ngô Gia văn uống phái; quê huyện Tkhô hanh Oai, ni là thị xã Thanh hao Trì, TPhường. hà Nội. Ông từng giữ những chức Đại lý tự vượt, Tri lấp, , Hiến liền kề phó sứ kiêm ủy bao phủ sứ Kinch Bắc… Tác phđộ ẩm của ông được tập thích hợp thành Hoành tự Hiến cạnh bên Văn Túc công di thảo; …LÍ NHẬT TÔN (1023 – 1072): Tức Lí Thánh Tông, vua đồ vật tía ở trong nhà Lí, công ty trương bớt hình phương pháp, quan tâm nghề nông, mở với bài toán học tập, tăng tốc bảo vệ quốc gia; ông cũng chính là công ty văn uống, tự tay viết một vài bài xích minh khắc trên trái chuông cvào hùa Sùng Khánh Báo Thiên (ni không search thấy).LÍ TRƯỜNG (1052 – 1096): Nhà vnạp năng lượng, nhà sư, pháp danh Mãn Giác, vốn bọn họ Lí sau thay đổi bọn họ Nguyễn phải tất cả một số trong những sách viết là Nguyễn Trường; chưa rõ quê nơi đâu. Ông danh tiếng am tường cả Nho với Phật giáo, ông được chọn vào cung dạy dỗ hoàng tử, sau ông đi tu. Tác phđộ ẩm chính: Cáo tật thị bọn chúng.MẠC ĐĨNH CHI (1272 – 1386): Nhà văn uống, đơn vị thơ, danh sĩ, từ là Tiết Phu; quê thị xã Bình Hà, châu Nam Sách, lộ Lạng Giang (nay thuộc Hải Dương). Ông đỗ trạng nguyên, làm cho quan lại mang đến chức Nhập nội hành khiển, Thượng thỏng tả bộc xạ kiêm Trung thỏng, nhì lần đi sứ đọng Trung Hoa, được tôn có tác dụng “Lưỡng quốc Trạng nguyên”. Tác phđộ ẩm chính: Ngọc tỉnh giấc liên; Giao tử phú; Quá bành Trạch bỏng Đào Tiềm cựu cư; …NGUYỄN SĨ CỐ (? – 1312): Nhà thơ, danh sĩ; từng giữ chức Học sĩ, An phủ sđọng. Ông là người chủ xướng sử dụng chữ Nôm trong thơ văn uống. Tác phđộ ẩm chính: Ông có khá nhiều thơ Nôm cùng thơ chữ Hán nhưng mà bị thất truyền, chỉ còn lại nhị bài bác chxay trong Toàn Việt thi lục là Tụng giá Tây chinc yết Tản Viên từ cùng Tụng giá bán Tây chinc yết Bạch Hạc giang Uy Hiển Vương tự .ĐÀM VĂN LỄ (1452 – 1505): Nhà thơ, danh sĩ, là 1 trong những vào Nhị thập chén bát tú của hội Tao đàn; tự Hoằng Kính, hiệu Chân Trai; quê Quế Dương, trấn Kinc Bắc (ni nằm trong Bắc Ninh). Ông đỗ đồng tiến sĩ, làm cho quan lại cho Thị thỏng Viện Hàn lâm, Chánh sđọng quý phái đơn vị Minch, Phó đô ngự sử, Thượng thỏng bộ Lễ kiêm Đông những Đại học sĩ. Tác phđộ ẩm chính: Đền Phiếu mẫu; Tiễn xuân trên khu đất khách; Đề ca tòng Phong Công; Chùa xưa; Hoành Sơn dinh; Tức cảnh ngày hè; …LÊ ĐỨC MAO (1462 – 1529): Nhà thơ, danh sĩ; quê thị xã Từ Liêm, che Hoài Đức, HĐ Hà Đông (nay là Hà Nội). Ông học rộng, đỗ tiến sĩ nhưng lại không ra có tác dụng quan lại, tốt có tác dụng thơ, phú, bài bác hát. Tác phẩm của ông hiện chỉ từ Bát tiếp giáp thưởng đào vnạp năng lượng (Nghĩ hộ tám ngay cạnh giải thưởng hát ả đào) bằng văn bản Nôm, là bài ca trù cổ độc nhất sót lại bây chừ.ĐÀO DUY TỪ (1572 – 1634): Nhà thơ, đơn vị quân sự chiến lược, đệ duy nhất knhị quốc công thần triều Nguyễn; quê Tĩnh Gia, Tkhô giòn Hoá. Ông học rộng dẫu vậy ko được đi thi bởi xuất thân tự gia đình ca hát, vào Đàng Trong góp chúa Nguyễn. Tác phđộ ẩm chính: Hổ trướng quần thể cơ; Ngoạ Long cương vãn; Tư Dung vãn.NGUYỄN HỮU HÀO (1642 – 1713): Nhà thơ, danh sĩ, danh tướng; sinh sinh hoạt Quảng Ninh, Quảng Bình, quê cội nghỉ ngơi thị xã Tống Sơn, Tkhô giòn Hoá . Ông là người dân có dũng lược, tốt Việc dùng binch, làm cho tới Thống binch, ctận hưởng cơ, sau thời điểm mất được truy hỏi tặng kèm Đôn Hậu Công thần Trấn phủ. Ông có tài năng văn uống cmùi hương thơ phú, tuy vậy đến lúc này chỉ có Song Tinc Bất Dạ là tác phđộ ẩm còn sót lại độc nhất vô nhị của ông.TRỊNH SÂM (1739 – 1782): Nhà thơ, chúa Trịnh đời vật dụng 9, tên thuỵ là Thịnh Vương; quê Vĩnh Lộc, Thanh hao Hoá. Ông là fan logic, ham mê thơ văn uống, đăng quang năm 1767, có không ít quyết sách ảnh hưởng đến triều đình với chính vì sự toàn nước. Tác phẩm chính: Nam tuần kí trình thư; Tây tuần kí trình thi; Tâm thanh khô tồn duy tập; Danh từ thực lục; Bình Hưng thực lục; …NGÔ THẾ VINH (1802 – 1856): Nhà thơ, đơn vị giáo, danh sĩ; quê Nam Trực, Nam Định. Ông đỗ tiến sĩ, có tác dụng quan cho Lang trung bộ Lễ; vị can bài toán trường thi bị không bổ nhiệm, về quê mở trường dạy học. Tác phẩm chính: Dương Đình phụ lục; Trúc Đường prúc tuyển chọn. Hoàng Việt sách tuyển; Luận thực đại lược; Trúc Đường Chu dịch tuỳ bút; Tống sử học; Trúc Đường thi văn khảo; Bái Dương thi tập; Ca trù thể cách; Bái Dương thỏng tập; Trúc Đường tuỳ bút.NGUYỄN THUẬT (1842 – 1911): Nhà thơ, sử gia, trường đoản cú Hà Đình; quê Lễ Dương, (nay trực thuộc Thăng Bình), Quảng Nam. Ông đỗ Phó bảng, có tác dụng quan tiền mang lại Hiệp tá đại học sĩ, tước An Trường tử, Thượng thỏng cỗ Binc, sung Cơ mật viện đại thần, Tổng tài Quốc sử quán; được cử làm Phó sứ sang Bắc Kinc. Tác phẩm chính: Mỗi hoài dìm thi thảo; Hà Đình văn tập; Hà Đình Ứng chế thi sao; Thời thiết yếu tạp luận… Trong khi ông còn viết thông thường cùng với một số trong những tác giả về vnạp năng lượng học, sử học: Sử tiệm tlỗi mục; Đại Nam cương cứng giới vựng biên; Đại Nam Quốc sử tàng tlỗi mục; Thi thảo tạp biên; …TRẦN THIỆN CHÁNH (1822 – 1874): Nhà thơ, chí sĩ, từ Tử Mẫn, hiệu Trừng Giang; quê Bình Long, Gia Định (nay trực thuộc Tp Hồ Chí Minh). Ông đỗ Cử nhân, có tác dụng quan lại cho Tán tương quân sản phẩm công nghệ Sơn Tây, Hồng lô từ bỏ thiếu thốn kkhô cứng duy trì chức Biện lý bộ Binc, Tuần đậy Tỉnh Ninh Bình. Tác phđộ ẩm chính: Trừng Giang thi văn uống tập; Nam hành thi thảo; Bắc chinh thi thảo, Trần Tử Mẫn công thi tập.HỌC LẠC (1842 – 1915): Nhà thơ trào phúng, tên thật là Nguyễn Vnạp năng lượng Lạc, hiệu là Sầm Giang; quê Mĩ Chánh, Mĩ Tho (nay là Tiền Giang). Ông danh tiếng thơ văn, cơ mà không đi thi, sống bằng nghề dạy học, bốc thuốc, bói dịch. Tác phẩm chính: Ông Làng hát bội; Mĩ Tho tức cảnh; Con tôm; Ngồi trăng; Thuộc Nhiêu tức cảnh; Tức chình ảnh ban chiều; Tạ mùi hương đảng; Chó bị tiêu diệt trôi;…NGÔ GIÁPhường. ĐẬU (1852 – ?): Nhà vnạp năng lượng, sử gia, nhà dạy dỗ, hiệu Tam Thanh, biệt hiệu Sự Sự Trai; quê Tả Thanh Oai, nay nằm trong Thanh khô Trì, Hà Nội. Ông đỗ cử nhân, làm cho quan lại từ bỏ chức Giáo thú đến chức Đốc học tập. Ông sáng tác bằng văn bản Hán cùng chữ Nôm. Tác phẩm chính: Hoàng Việt hưng long chí; Trung học Việt sử toát yếu; Hiện Kyên Bắc Kì địa dư sử; Đại Nam quốc tuý; ông còn thay thế, bổ sung cập nhật văn bạn dạng tập Lĩnh Nam chích quái; Ngô quyền năng phả; Trung học Việt sử biên niên toát yếu; …CHU MẠNH TRINH (1862 – 1905): Nhà thơ, danh sĩ, từ bỏ Cán Thần, hiệu Trúc Vân; quê Đông Yên (ni là Khoái Châu), Hưng Yên. Ông đậu TS, làm quan liêu đến Án gần kề. Tác phẩm chính: Trúc Vnạp năng lượng thi tập; Thanh hao Tâm Tài Nhân thi tập; Hương Sơn phong cảnh; Hương Sơn hành trình.BÙI HỮU NGHĨA (1807 – 1872): Còn mang tên là Bùi Quang Nghĩa, nhà thơ, hiệu Nghi Chi; quê đậy Vĩnh Định, trấn Vĩnh Thanh khô (ni ở trong thành thị Cần Thơ). Ông đỗ Giải nguyên, làm quan lại mang lại Tri tủ, nhưng mà bị vu cáo may thoát án tử, tự quan lại về dạy học, viết thơ văn uống phòng Pháp kịch liệt. Tác phẩm chính: Văn uống tế vk, Văn tế bé gái; Khóc vợ (thơ); Đi thuyền qua núi Sập (thơ); Quan công thất thủ (thơ); Kim Thạch Kỳ duim (tuồng);…NGUYỄN VĂN SIÊU (1799 – 1872): Nhà thơ, danh sĩ, trường đoản cú Tốn Ban, hiệu Phương thơm Đình; quê Thanh hao Trì, TP. hà Nội. Ông đậu Phó bảng, giữ lại các chức quan Chủ sự cỗ Lễ, Phó sđọng lịch sự nhà Tkhô hanh, Học sĩ Viện tập hiền lành, Án liền kề Hà Tĩnh và Hưng Yên, sau từ quan lại về quê dạy học tập, viết sách. Tác phđộ ẩm chính: Phương thơm Đình dư địa chí; Clỗi kinh khảo ước; Chỏng sử khảo thích; Tứ thỏng bị giảng; Phương thơm Đình tuỳ bút lục; Phương thơm Đình thi loại; Phương thơm Đình vnạp năng lượng loại;…VŨ PHẠM KHẢI (1807 – 1872): Nhà thơ, danh sĩ, tự là Đông Dương, hiệu Ngu Sơn, Dưỡng Trai, Phượng Trì; quê Yên Mô, Tỉnh Ninh Bình. Ông đỗ Cử nhân, từng giữ những chức Lang trung bộ Hình, Tsay mê biện nội những, Toản tu Quốc sử cửa hàng, Hàn lâm Trực học sĩ, Bố thiết yếu Thái Nguyên ổn, sau xin về quê góp dân knhì khẩn khu đất hoang. Tác phđộ ẩm chính: Ngu Sơn toàn tập; Lịch đại chính hình thông khảo; Đông Dương văn uống tập; Trần Lê ngoại truyện; Phượng Trì văn uống tập; Thực lục chi phí biên;…PHẠM PHÚ THỨ (1821 – 1882): Nhà thơ, danh sĩ, thương hiệu thiệt là Phạm Hào, tự là Giáo Chi, hiệu Trúc Đường, biệt hiệu Trúc Ân, Giá Viên; quê Diên Phước, Quảng Nam. Ông đỗ đồng tiến sĩ, từng làm Tổng đốc, Tmùi hương chủ yếu đại thần, Khởi cư chú, Thượng tlỗi bộ Hộ, Phó sứ trong phái bộ lịch sự Pháp. Ông là người VN thứ nhất cho in sách về công nghệ kinh nghiệm, ý kiến đề nghị triều canh tân nước nhà. Tác phđộ ẩm chính: Tây Phù thi thảo; Giá Viên biệt lục (nói một cách khác Tây hành nhật kí); Trúc Đường thi vnạp năng lượng tập; Bác vật tân biên; Hàng hải kyên châm;…NGUYỄN TĨNH HOÀ (1859 – 1882): Nhà thơ bạn nữ, phụ nữ lắp thêm 34 của vua Minc Mạng, tên chữ là Quý Kkhô cứng, Dưỡng Chi, cây viết danh Huệ Phố; quê Hà Trung, Tkhô cứng Hoá. Tác phđộ ẩm chính: Thái liên khúc; Mạt li tự ; Chu trung lỏng lẻo vọng; Thu dạ hoài Mai Am; Tiều phu tử; Huệ Phố thi tập.NGUYỄN THIẾP (24.9.1723 – 6.2.1804): Nhà văn, công ty giáo cùng là danh sĩ cuối đời Hậu Lê và Tây Sơn trong lịch sử Việt Nam, thương hiệu húy là Minh, trường đoản cú là Quang Tức hiếp. Ngoài ra, ông còn có khá nhiều tên trường đoản cú tốt thương hiệu hiệu, hoặc vị ông từ bỏ đặt, hoặc vì chưng bạn đương thời xưng tặng kèm, chẳng hạn như: Khải Xulặng (gồm sách chnghiền là Khải Chuyên), Hạnh Am, Điên ẩn, Cuồng ẩn, Lạp Phong cư sĩ, Hầu Lục Niên, Lam Hồng siêu nhân, Lục Niên tiên sinch, La Giang phu tử, … Nguyễn Huệ (tức vua Quang Trung) Hotline ông là La Sơn phu tử, là La Sơn tiên sinch. Tác phẩm: La Sơn tiên sinh thi tập, Hạnh Am di văn uống,Hạnh Am ký kết (1782), Thích Hiên cam kết (1786), nội dung bài viết đề làm việc gia phả, và đề tựa Thạch Động thi tập của Phạm Nguyễn Du….LÍ CÔNG UẨN (8.3.974 – 31.3.1028): hoàng thượng, công ty vnạp năng lượng nước ta, tín đồ châu Cổ Pháp, lộc Bắc Giang (nay ở trong Bắc Ninh). Thulàm việc nhỏ dại có tác dụng bé nuôi tthánh thiện sư Lí Văn uống Khánh, bự lên làm cho quan lại với Lúc đơn vị Tiền Lê chuẩn bị sụp đổ, Thái hậu Dương Vân Nga trao lại ngôi báu đến ông. Trong thời gian làm vua, Lí Công Uẩn có rất nhiều góp sức đặc biệt đối với lịch sử vẻ vang dân tộc bản địa, trong các số đó, một trong số những thành công đặc biệt quan trọng tốt nhất chính là vấn đề tránh đô ra Thăng Long (TP Hà Nội ngày nay). Tác phẩm chính: Hiện chỉ từ bài xích Thiên đô chiếu (Chiếu dời đô) in trong Đại Việt sử kí toàn thư.NGUYỄN MIÊN BỬU (30.5.18đôi mươi – 08.3.1854): Tự là Duy Thiện tại, Sư Cổ, hiệu là Khiêm Trai, Mai Hiên, nhà thơ, nhỏ thiết bị 12 của vua Minch Mạng, tước Tương An Quận vương vãi. Cùng cùng với 2 anh Miên Thđộ ẩm, Miên Trinch lập Tùng Vân thi xóm. Các tác phẩm chính: Khiêm Trai thi tập (14 quyển); Khiêm Trai văn tập (2 quyển), ông còn viết những thơ Nôm mà lại hầu hết đã thất lạc.SƯƠNG NGUYỆT ANH (8.3.1864 – trăng tròn.1.1921): Tên thiệt là Nguyễn Thị Khuê, tự là Nguyệt Anh, nhà thơ, quê ngơi nghỉ Ba Tri, Bến Tre, là phụ nữ tác gia Nguyễn Đình Cgọi. Ngoài cây viết danh Sương Nguyệt Anh, bà còn ký nhiều cây viết hiệu không giống như: Xuân Khuê, Nguyệt Nga, Nguyệt Anh… Sương Nguyệt Anh sáng tác các, dẫu vậy ko gom thành tập. Nay chỉ với tản mát một trong những bài xích thơ, như: Đoan Ngọ nhật điếu Khuất Nguim, Tức sự , Chinc Prúc thi, Thưởng bạch Mai, Vịnh sư ni, vua Thành Thái vào Nam, cảm tác khi quân nhân Việt đi Âu chiến…Và vài bài xích vè cổ, như: Vnai lưng tè yêu, Vè Thầy Hỷ, Vtrần tiến công đề…LÊ QUÍ ĐÔN (黎貴惇, 2.8.1726 – 2.4.1784): Nhà văn uống, bên khảo cứu giúp giai đoạn trung đại nước ta, trường đoản cú Duẫn Hậu 允厚, tên thusinh sống nhỏ dại là Lê Danh Phương thơm, hiệu Quế Đường 桂堂; là quan liêu thời Lê trung hưng, quê sống làng mạc Diên Hà, huyện Diên Hà, trấn Sơn Nam; ni trực thuộc thôn Độc Lập, thị trấn Hưng Hà, tỉnh giấc Thái Bình. Ông là con trai cả của ông Lê Prúc Thứ đọng (sau thay đổi là Lê Trọng Thứ), đỗ Tiến sĩ năm Bảo Thái thứ hai (Giáp Thìn, 1721), cùng có tác dụng quan liêu trải mang lại chức Hình cỗ Thượng thư, tước đoạt Nghĩa Phái hầu. Ông là người sẽ biên tập, trước thuật không hề ít sách, mang đến hiện nay đã thất lạc tương đối nhiều. Tác phẩm chính: Dịch ghê phu tngày tiết (Lời bàn nông nổi về Kinch Dịch), Thỏng kinh diễn nghĩa (Giảng nghĩa Kinch Thư), Quần tlỗi khảo biện (Xét bàn các sách), Thánh tế bào hiền phạm lục (Chxay về chủng loại mực của các bậc thánh hiền), Vân Đài nhiều loại ngữ (Lời nói, chia nhỏ ra từng nhiều loại, sinh hoạt địa điểm hiểu sách), Toàn Việt thi lục (Chxay đầy đủ thơ nước Việt), Quế Đường thi tập (Tập thơ của Quế Đường), …
*
Nguyễn Khuyến. Ảnh: báo Thừa thiên Huế.CAO BÁ QUÁT (1809 – 1855), hiệu Mẫn Hiên, Chu Thần. Ông là quân sư trong cuộc nổi dậy Mỹ Lương, và là 1 đơn vị thơ nhiều người biết đến sinh hoạt vào giữa thế kỷ 19 vào lịch sử hào hùng văn uống học tập đất nước hình chữ S. Tác phẩm: Cao Bá Quát thi tập, Cao Chu Thần di thảo, Cao Chu Thần thi tập, Mẫn Hiên thi tập. ĐOÀN THỊ ĐIỂM (段氏點, 1705-1749), hiệu: Hồng Hà Nữ Sĩ (紅霞女士), là nữ giới sĩ toàn nước thời Lê trung hưng. Bà là tác giả tập Truyền kỳ tân phả (chữ Hán), cùng tác giả của truyện thơ Chinh prúc ngâm (bản chữ Nôm- 412 câu thơ)- được bà dịch tự nguyên phiên bản Chinch phú ngâm khúc (viết bằng chữ Hán của Đặng Trần Côn). Bà là tín đồ được Reviews là hàng đầu về sắc đẹp lẫn tài văn trong số những nàng sĩ nổi tiếng tốt nhất, sát bên là Hồ Xuân Hương, Bà Huyện Tkhô nóng Quan với Sương Nguyệt Anh.PHẠM THÁI 範泰, 1777-1813), còn được gọi Phạm Đan Phượng, Phạm Phượng Sinh, hiệu Chiêu Lì (hoặc Chiêu Lỳ); là 1 trong những danh sĩ sinh sống vào cuối thế kỷ 18 mang lại thời điểm đầu thế kỷ 19 vào lịch sử vẻ vang nước ta. Tác phẩm: Chiến tụng Tây hồ nước phụ, Sơ kính tân trang, Văn tế Trương Quỳnh, NhưThơ họa 12 bài Trương Quỳnh Như…PHẠM ĐÌNH HỔ 范廷琥, 1768 – 1839), từ Tùng Niên (松年), Bỉnh Trực (秉直), bút hiệu Đông Dã Tiều (東野樵), biệt hiệu Chiêu Hổ tiên sinc (昭琥先生), là 1 trong danh sĩ sinh sống nghỉ ngơi quy trình tiến độ thời điểm cuối thế kỷ XVIII với vào đầu thế kỷ XIX. Nhờ gọi các, đi nhiều, ông đã còn lại các công trình khảo cứu, soạn có giá trị trực thuộc đủ phần đông nghành nghề dịch vụ như luận lý, lịch sử, địa dư, trước thuật…NGUYỄN QUANG BÍCH (07.5.1832 – 05.01.1890): Còn mang tên là Ngô Quang Bích, hiệu Ngư Phong, đơn vị thơ và là lãnh tụ cuộc nội chiến chống Pháp trên vùng Tây Bắc, quê Kiến Xương, Tỉnh Nam Định, nay thuộc tỉnh Tỉnh Thái Bình. Ông đỗ Đình nguim, có tác dụng quan liêu mang đến Tuần đậy Hưng Hoá, tổ chức nghĩa quân phòng Pháp trong 10 năm tạo những tổn định thất mang lại địch. Tác phẩm chính: Ngư phong thi tập (Tập thơ Ngư Phong, 1884 – 1889); ông là fan được vua giao để mắt cuốn sách Khâm định Việt sử thông giám cương mục; …

Xuân Kiên/Nam Minc (TH)